جغرافیا و مخاطرات محیطی, دوره (7), شماره (28), سال (2019-3) , صفحات (31-51)

عنوان : ( نقش تنوع فعالیت های اقتصادی زراعی و غیرزراعی بر تاب آوری خانوارهای کشاورز روستایی در معرض خشکسالی (مطالعه موردی: شهرستان چناران) )

نویسندگان: نرگس حاجیان , مریم قاسمی , عباس مفیدی ,
فایل: Full Text

استناددهی: BibTeX | EndNote

چکیده

در ایران کشاورزی محور اساسی تأمین معیشت به شمار آمده و در اغلب برنامه های توسعه نیز، مهمترین و تنها رکن اقتصادی روستا محسوب می شود. هر چند چنین ساختاری درگذشته با توجه به اقتصاد بسته روستا قابلیّت دوام داشت ولی با بروز ناپایداری در فضاهای روستایی مشکل بتواند آسیب پذیری خانوارهای کشاورز روستایی را در برابر تکانه های بیرونی از جمله خشکسالی کاهش دهد. مطالعه حاضر به بررسی نقش تنوع فعالیت های اقتصادی در تاب آوری خانوارهای کشاورز روستایی شهرستان چناران می پردازد. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی است. متغیر مستقل «تنوع فعالیت های اقتصادی» و متغیر وابسته «تاب آوری» است. تنوع به تفکیک کشاورزی و غیرکشاورزی و تاب آوری به تفکیک پنج مولفه و 34 شاخص کمی گردید. جامعه آماری شامل 2902 خانوار کشاورز روستایی در 15 روستای در معرض خشکسالی شهرستان چناران بوده است که به کمک فرمول کوکران 271 خانوار به عنوان نمونه تعیین گردید. در انجام تحلیل ها از تحلیل واریانس یک‌طرفه، تحلیل مسیر و تحلیل خوشه ای استفاده شد. نتایج تحلیل واریانس نشان داد «تنوع فعالیت‌های اقتصادی» موجب افزایش تاب‌آوری خانوارهای کشاورز روستایی گردیده است. به طوری که میانگین تاب‌آوری در خانوارهای دارای منابع درآمدی غیرمتنوع 40/2، نیمه متنوع 48/2 و متنوع 83/2 می باشد. براساس نتایج تحلیل مسیر «تنوع فعالیت های اقتصادی» به میزان 19/0 و «تنوع غیرزراعی» به میزان 12/0 طور مستقیم موجب افزایش تاب-آوری خانوارهای کشاورز روستایی گردیده است. با توجه به یافته های تحقیق تنوع معیشت با تاکید بر بخش غیرزراعی، را می توان به عنوان استراتژی توسعه نواحی روستایی در معرض خشکسالی معرفی نمود.

کلمات کلیدی

, تاب‌آوری, خشکسالی, تنوع زراعی, تنوع غیرزراعی, چناران.
برای دانلود از شناسه و رمز عبور پرتال پویا استفاده کنید.

@article{paperid:1076227,
author = {حاجیان, نرگس and قاسمی, مریم and مفیدی, عباس},
title = {نقش تنوع فعالیت های اقتصادی زراعی و غیرزراعی بر تاب آوری خانوارهای کشاورز روستایی در معرض خشکسالی (مطالعه موردی: شهرستان چناران)},
journal = {جغرافیا و مخاطرات محیطی},
year = {2019},
volume = {7},
number = {28},
month = {March},
issn = {۲۳۲۲-۱۶۸۲},
pages = {31--51},
numpages = {20},
keywords = {تاب‌آوری، خشکسالی، تنوع زراعی، تنوع غیرزراعی، چناران.},
}

[Download]

%0 Journal Article
%T نقش تنوع فعالیت های اقتصادی زراعی و غیرزراعی بر تاب آوری خانوارهای کشاورز روستایی در معرض خشکسالی (مطالعه موردی: شهرستان چناران)
%A حاجیان, نرگس
%A قاسمی, مریم
%A مفیدی, عباس
%J جغرافیا و مخاطرات محیطی
%@ ۲۳۲۲-۱۶۸۲
%D 2019

[Download]