آب و خاک, دوره (29), شماره (3), سال (2015-9) , صفحات (604-614)

عنوان : ( تخمین منحنی مشخصه آب خاک با استفاده توزیع اندازه ذرات بر پایه روش فرکتال )

نویسندگان: محمدمهدی چاری , بیژن قهرمان , کامران داوری , اصغر خوشنودیزدی ,
فایل: Full Text

استناددهی: BibTeX | EndNote

چکیده

به دست آوردن منحنی رطوبتی در آزمایشگاه زمان بر و پر هزینه می باشد. به این دلیل پژوهش گران روش هایی را ارائه کرده اند که به کمک آنها بتوان منحنی مشخصه را به آسانی به دست آورد. یکی از این روش ها، استفاده از هندسه فرکتال می باشد. از آن جا که به دست آوردن داده های فاز جامد یا توزیع اندازه ذرات (PSD) آسان تر از توزیع اندازه منافذ می باشد، تعیین رابطه بین بعد فرکتال توزیع اندازه ذرات (DPSD) و بعد فرکتال منحنی رطوبتی (DSWRC) می تواند مفید واقع شود. از طرفی در بسیاری از داده های خاک، اطلاعات کاملی از منحنی دانه بندی نیز موجود نمی باشد و تنها سه جزء (درصد رس، سیلت و شن) از آن اندازه گیری می شود. این پژوهش با هدف تعیین DPSDبا استفاده از داده های زود یافت خاک و همچنین ایجاد رابطه ای بین DPSD و DSWRC انجام گردید. برای این کار 54 نمونه خاک از مناطق شمالی ایران انتخاب و به شش کلاس بافتی، لوم، وم رسی، رسی، لوم رس شنی، لوم سیلتی و لوم شنی تقسیم بندی شد. DPSD با استفاده از روش بسط داده شده منحنی دانه بندی (Dm1) و روش استفاده از سه نقطه (شن، سیلت و رس) (Dm2) به دست آمد. نتایج نشان داد که بعد فرکتال توزیع اندازه ذرات به دست آمده با هر دو روش اختلاف معنی داری با یکدیگر ندارند. DSWRC نیز با استفاده از داده های مکش – رطوبت به دست آمد. نتایج حاکی از این بود که هر سه بعد فرکتال وابسته به بافت خاک بوده و با افزایش مقدار رس خاک مقدار آن افزایش می یابد. هم چنین روابط رگرسیون خطی بین Dm1 و Dm2 با DSWRCبا استفاده از 48 نمونه خاک ایجاد گردید که به ترتیب دارای ضریب تعیین 0.902 و 0.871 بودند. سپس بر اساس روابط به دست آمده، از چهار روش : Dm1= DSWRC (1 ، و 2) استفاده از معادله رگرسیونی به دست آمده با Dm1، و 3)DSWRC =Dm2 = و 4) استفاده از معادله رگرسیونی به دست امده با Dm2برای بیان DSWRC استفاده گردید. مدل ها برای تعیین درصد رطوبت خاک در مکش های مختلف با توجه به شاخص های آماری ریشه مربع میانگین خطاهای نرمال شده، میانگین خطا، نسبت خطای متوسط هندسی و راندمان مدل سازی مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که به استثناء خاک لوم شنی در سایر خاک ها دقت روش ها مناسب بوده است. به طور کلی این پژوهش کارایی روش فرکتال را برای شبیه سازی منحنی رطوبتی با استفاده از داده های زودیافت خاک با موفقیت اثبات کرد.

کلمات کلیدی

, رس, بعد فرکتال انداره ذرات, منحنی رطوبتی, مدل
برای دانلود از شناسه و رمز عبور پرتال پویا استفاده کنید.

@article{paperid:1052879,
author = {چاری, محمدمهدی and قهرمان, بیژن and داوری, کامران and اصغر خوشنودیزدی},
title = {تخمین منحنی مشخصه آب خاک با استفاده توزیع اندازه ذرات بر پایه روش فرکتال},
journal = {آب و خاک},
year = {2015},
volume = {29},
number = {3},
month = {September},
issn = {2008-4757},
pages = {604--614},
numpages = {10},
keywords = {رس، بعد فرکتال انداره ذرات، منحنی رطوبتی، مدل سازی},
}

[Download]

%0 Journal Article
%T تخمین منحنی مشخصه آب خاک با استفاده توزیع اندازه ذرات بر پایه روش فرکتال
%A چاری, محمدمهدی
%A قهرمان, بیژن
%A داوری, کامران
%A اصغر خوشنودیزدی
%J آب و خاک
%@ 2008-4757
%D 2015

[Download]