حکمت معاصر, دوره (5), شماره (2), سال (2014-9) , صفحات (47-74)

عنوان : ( تبیین نظریه انکشاف در مسئله علم )

نویسندگان: منوچهر خادمی , سیدمرتضی حسینی , سیدحسین سیدموسوی ,
فایل: Full Text

استناددهی: BibTeX | EndNote

چکیده

چگونگی علم انسان به مراتب و منازل وجودی خویش و همچنین کیفیت و نحوة علم او به عالم واقع و خارج از حقیقت خود با تمام مواقف و مواطن وجودی آن و سرانجام تطابق و تناظر آن‌ها، از اهم و اخص مسائلی است که اذهان بسیاری از متفکرین معاصر و فلاسفه را به خود مشغول کرده و معرکه‌ای از آرا و اقوال متعدد و متنوعی را به دنبال خود، ایجاد کرده است. نگارنده در این نوشتار کوشیده است تا با اصول سامی و مبانی عالی حکمت متعالیه، همانند اصالت وجود و وحدت شخصی وجود و لوازم هر یک از آن‌ها، بر خلاف دیدگاه متداول و متعارف مطرح در محافل حکمی و فلسفی که رأی نهایی و عرشی ملاصدرا خوانده شده، آن دیدگاه را رأی میانی و نظر متوسط صدرا دانسته و در مقابل، با استناد و اتخاذ از همان آرا صدرالمتألهین و اجتهاد در آن‌ها، نهایت و غایت انظار صدرا را به برهان و عیان درآورد و آن این‌که حقیقت علم در نظر ملاصدرا، محصول اکتساب صور کمالی در متن حرکت جوهری نیست، بلکه مشهود انکشاف ذات در بطن حرکت سریانی است، یعنی ما در فرایند حرکت جوهری، دیگر با لبس بعد لبس از قوه به فعل، مواجه نیستیم، بلکه شاهد کشف بعد کشف و ظهور بعد ظهور و همچنین تفصیل بعد تفصیل هستیم. لذا حرکت را دیگر به معنای مشهور و معروف، خروج تدریجی شیء از قوه به فعل ندانسته و همچنین اصل انشا در حکمت متعالیه را حاکم بر ایجاد صور کمالی و جعل آن‌ها برای نفس نیز ندانسته بلکه آن را ناظر بر اظهار صور وحدانی و اجمالی به باطن و کامن رفته در صقع ذات غیب مغیب نفس و انکشاف تفصیلی و انتشای تکثیری و ظهور آن‌ها در پرده‌برداری از نهان نهاد ذات نفس می‌دانیم و در آخر نیز، نتایج و لوازم مهم نظریة انکشاف، بیان و مبین شده است.

کلمات کلیدی

نظریة انکشاف؛ علم؛ اصالت وجود؛ وحدت شخصی وجود؛ اجمال و تفصیل؛ ظهور و بطون؛
برای دانلود از شناسه و رمز عبور پرتال پویا استفاده کنید.

@article{paperid:1058238,
author = {خادمی, منوچهر and حسینی, سیدمرتضی and سیدموسوی, سیدحسین},
title = {تبیین نظریه انکشاف در مسئله علم},
journal = {حکمت معاصر},
year = {2014},
volume = {5},
number = {2},
month = {September},
issn = {2383-0689},
pages = {47--74},
numpages = {27},
keywords = {نظریة انکشاف؛ علم؛ اصالت وجود؛ وحدت شخصی وجود؛ اجمال و تفصیل؛ ظهور و بطون؛ صدرالمتألهین},
}

[Download]

%0 Journal Article
%T تبیین نظریه انکشاف در مسئله علم
%A خادمی, منوچهر
%A حسینی, سیدمرتضی
%A سیدموسوی, سیدحسین
%J حکمت معاصر
%@ 2383-0689
%D 2014

[Download]