یافته های نوین زمین شناسی کاربردی, سال (2025-4)

عنوان : ( بررسی تحولات ماگمایی سنگ‌های آتشفشانی نوب شهراب (شمال باختری نائین) با تأکید بر نقش آلایش پوسته‌ای )

نویسندگان: فرزانه خادمیان , زهرا اعلمی نیا , علیرضا ندیمی , علی قاسمی , مرتضی شریفی ,
فایل: Full Text

استناددهی: BibTeX | EndNote

چکیده

گسترۀ مورد بررسی در استان اصفهان و در شمال ‌باختری شهر نائین (باختر ایران مرکزی) جای دارد. سنگ‌های آذرین اصلی رخنمون‌یافته در این محدوده شامل واحدهای آتشفشانی ترشیری (آندزیت بازالت، آندزیت و ریولیت) همراه با نهشته‌های آذرآواری متشکل از توف و ایگنمبریت است. این سنگ‌ها دارای سرشت کالک‌آلکالن هستند و با غنی‌شدگی عنصرهای لیتوفیل بزرگ یون (LILE) و خاکی کمیاب سبک (LREE) و تهی‌شدگی از عنصرهای با میدان پایداری بالا (HFSE) مشخص می‌شوند که بیانگر ماگماتیسم کمان‌های آتشفشانی مرتبط با فرورانش است. بررسی‌های سنگ‌شناختی و زمین-شیمیایی نشان می‌دهد که فرایندهای جدایش بلورین (جدایش بلورین کانی پلاژیوکلاز و تا حدود بسیار کمی کانی کلینوپیروکسن)، اختلاط ماگمایی، هضم و آلایش نقش مهمی در تحول و تکامل ماگمای این ناحیه دارد. تهی‌شدگی در عنصرهای Nb, Ti, Ta و Zr و نسبت‌های پائین Ce/Pb, Nb/U و نسبت بالای Ba/Nb و La/Nb نشان از آلایش پوسته‌ای این سنگ‌ها دارد. برپایۀ یافته‌های بدست آمده از بررسی‌های زمین‌شیمیایی، می‌توان نتیجه گرفت که ماگمای اولیه سنگ‌های آتشفشانی جنوب شهراب احتمالاً از ذوب‌بخشی گوشته سنگ‌کره‌ای متأثر از شاره‌های مشتق شده از پوسته اقیانوسی فرورانده شده، منشأ گرفته است و به دلیل آمیختگی با ماگمای بازالتی در هنگام بالا آمدن به سطوح بالاتر و استقرار در آشیانۀ ماگمایی پیش از فوران، در طی فرایندهای جدایش بلورین، هضم و آلایش انواع متفاوتی از سنگ‌های منطقه را به وجود آورده است.

کلمات کلیدی

تحولات ماگمایی آلایش پوسته‌ای گوشته سنگ‌کره‌ای سنگ‌های آتشفشانی ایران مرکزی
برای دانلود از شناسه و رمز عبور پرتال پویا استفاده کنید.

@article{paperid:1103229,
author = {فرزانه خادمیان and اعلمی نیا, زهرا and علیرضا ندیمی and علی قاسمی and مرتضی شریفی},
title = {بررسی تحولات ماگمایی سنگ‌های آتشفشانی نوب شهراب (شمال باختری نائین) با تأکید بر نقش آلایش پوسته‌ای},
journal = {یافته های نوین زمین شناسی کاربردی},
year = {2025},
month = {April},
issn = {2228-5873},
keywords = {تحولات ماگمایی آلایش پوسته‌ای گوشته سنگ‌کره‌ای سنگ‌های آتشفشانی ایران مرکزی},
}

[Download]

%0 Journal Article
%T بررسی تحولات ماگمایی سنگ‌های آتشفشانی نوب شهراب (شمال باختری نائین) با تأکید بر نقش آلایش پوسته‌ای
%A فرزانه خادمیان
%A اعلمی نیا, زهرا
%A علیرضا ندیمی
%A علی قاسمی
%A مرتضی شریفی
%J یافته های نوین زمین شناسی کاربردی
%@ 2228-5873
%D 2025

[Download]