تأثیر مالیات بر تولید شرکت‌ها تنها به نرخ و میزان مالیاتی که از آن‌ها دریافت می‌شود محدود نمی‌شود. بلکه نحوه اخذ مالیات در چارچوب یک محیط مالیاتی و از طریق کنش‌های مالیاتی نیز دارای اهمیت است. هر چه این محیط ساده‌تر و شفاف‌تر باشد و کنش‌های مالیاتی کم هزینه‌ و با امکان حل‌وفصل مؤثرتر همراه باشد، هم وصول درآمدهای مالیاتی دولت با هزینه و اصطکاک کمتری انجام می‌شود و هم فعالیت‌های تولیدی شرکت‌ها کمتر دچار اختلال می‌گردند. بنابراین به منظور بررسی این مهم در فرایند اخذ مالیات در ایران، پرونده مالیاتی 54 شرکت عضو بورس اوراق بهادار تهران از شش صنعت پتروشیمی، صنعت مواد شوینده، فلزات اساسی، دارویی، مواد غذایی و خودرو طی سا‌ل‌های 1385 تا 1400 مورد بررسی قرار گرفت. نتایج بررسی‌ها نشان می‌دهد کنش‌های مالیاتی ایجاد شده در فرایند دادرسی که حاصل تلاش شرکت برای کاهش مالیات تشخیصی سازمان مالیاتی و نزدیک کردن مالیات قطعی به مالیات ابرازی شرکت است و همچنین پیچیدگی‌های مالیاتی توانسته تأثیر معکوس و معنی‌داری بر تولید کل شرکت‌ها مورد بررسی داشته باشد. اما نتایج در صنعت پتروشیمی و فلزات اساسی تا حدودی متفاوت بوده است.

کلمات کلیدی