جامعه شناسان در مواجهه با مسائل اجتماعی و به طور اخص مسائل اجتماعی حاشیه نشینی، علاوه بر تنوع رویکردهای نظری و مفهومی،با تنوع و تکثر رویکردها و روش های پژوهش مواجه هستند.گزینش و کاربست این رویکردها منوطبه مؤلفه هایی همچون نوع و ماهیت مسئله،نظام مسائل واولویتها، شدت و وسعت پیامدها، ویژگی های میدان یژوهش و مشارکت کنندگان، ظرفیت های نظری و روش شناختی جامعه شناختی و از همه مهتمر رویکرد یا راهبرد سیاستگذار نه برای اصلاح وضعیت موجود در حاشیۀ شهرهاست . در این میان، کلانشهر مشهد به استناد شواهد و مستندات تجربی و میدانی، مصداق تمام عیار تبلور مؤلفه های فوق الذکر و به تبع آن، چالشهیای نظری و روش شناختی پیش روی جامعه شناسی و پژوهشگران ذیربط است.رویکردهاو سناریوهای مختلفی برای مواجهه علمی و اثربخش با چنین چالشهایی وجود دارد که مقالۀ حاضربر دو رویکرد متمرکز شده است: رویکرد سیاستگذارانه و رویکرد روش شناسانه. رویکرد سیاستگذارانۀ پیشنهادی،«اجتماع محوری»و رویکرد روش شناسانۀ پیشنهادی،«تحلیل شبکۀ اجتماعی»است.در مقالۀ حاضر، نسبت هرکدام از این رویکردها با ملزومات و مقتضیات حاشیۀشهر مشهد و همچنین نسبت این دو با یکدیگر مورد بحث و تحلیل قرار می گیرد.

کلمات کلیدی