هدف این پژوهش پیشنگری تغییرات بارش در پهنه های ارتفاعی ایران تحت شرایط تغییر اقلیم جهانی است. به این منظور بارش روزانه 14 ایستگاه سینوپتیک منتخب در نواحی ارتفاعی از 1985-2014 و مدلهای فاز ششم پروژه 6CMIP، تحت سه سناریوی انتشار کم (SSP1-2.6)، میانه(SSP2-4.5) و خیلی زیاد(SSP5-8.5) گازهای گلخانه ای استفاده شد. نتایج نشان داد، تغییرات بارش ایران، ناهمگون و متأثر از ارتفاع و موقعیت جغرافیایی است. در مقیاس سالانه، از شش ناحیه ارتفاعی، تنها دو ناحیه پست شمالی(سواحل دریای خزر) و پست جنوبی (سواحل خلیج فارس و دریای عمان)، تغییرات معنادار بارش دارند. روند تغییرات بارش چهار ناحیه دیگر(مرتفع، کوهپایه داخلی- بیرونی و مرکزی)، افزایشی و کاهشی غیرمعنادار است. در مقیاس فصلی، افزایش بارش بهار در سناریوی انتشار کم (توسعه پایدار) در آینده نزدیک و دور قابل انتظار است. کاهش بارش تابستان برای نواحی پست شمالی و افزایش بارش تابستان و پاییز برای نواحی پست جنوبی و کوهپایه بیرونی پیشنگری شد. افزون بر این، جهت تغییرات بارش فصل پاییز در بسیاری از نواحی ارتفاعی ایران مثبت است، اگر چه در برخی سناریوها معنادار تشخیص داده نشد. این نتایج، ضرورت تمرکز بر مناطق دارای کاهش معنادار بارش مانند ناحیه پست شمالی و افزایش معنادار در ناحیه پست جنوبی و کاهشی بودن اغلب بارش ها در نواحی مرتفع را برای توسعه پایدار منابع آب مورد تأکید قرار میدهد.

کلمات کلیدی