معلم فکور نقطه عطف تربیت‌معلم در تجارب جهانی و محور برنامه تربیت‌معلم ایران است. این پژوهش با هدف مطالعه تطبیقی جایگاه \\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\"معلم‌فکور\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\\" در ایران، امریکا، فنلاند و ژاپن انجام و مولفه‌‌های معنا و سطح تامل، تدریس فکورانه، نقش مربی ـ معلم و ارزشیابی متبتنی بر تامل مورد مقایسه واقع شد. روش جمع‌آوری داده‌‌ها اسنادی بود که از طریق مطالعه اسناد ملی برنامه‌درسی تربیت‌معلم در تارنمای وزارت آموزش کشور‌های منتخب و بررسی کتب و مقالات حاصل شد. برای تحلیل داده‌ها از مراحل چهارگانه بردی استفاده شد. در امریکا، فنلاند و ژاپن؛ تدریس فکورانه به مفهوم گسترده در تربیت معلم جریان داشته و در ایران محدود به برنامه‌درسی کارروزی است. در امریکا خودشناسی؛ در ژاپن، درس پژوهی و اقدام پژوهی؛ و در فنلاند، پژوهش و مسئله‌محوری و در ایران، مشاهده تاملی به عنوان محور تربیت‌معلم فکور وجود دارد. نقش مربی‌معلمان در نظام تربیت‌‌معلم فکور در امریکا تمرکز بر جهت‌‌گیری انتقادی؛ در ژاپن بر نظارت بالینی، در فنلاند بر ایفای نقش مربی‌گری و در ایران بر نقش الگویی و انتقال تجربه استوار است. ارزشیابی تاملی در نظام تربیت معلم امریکا، ژاپن و فنلاند با محوریت خود ارزشیابی و مشاهدات همتایان و تحلیل رویداد‌های بحرانی و در ایران؛ ارزشیابی با شیوه سنتی و به دور از تامل انجام می‌‌شود. همچنین اگرچه در امریکا، فنلاند و ژاپن؛ برداشتی موسّع از معلم‌فکور در تمامی ابعاد وجود دارد که باعث همسویی طرح و برنامه اجرایی در پرورش معلمانی دارای تامل در فعالیت حرفه ای شده است؛ لیکن در نظام تربیت‌معلم ایران، مضامین پرورش معلم‌فکور در عمل عقیم مانده است. با توجه به یافته ها به برنامه ریزان تربیت معلم ایران بازنگری در طراحی و اجرا بر اساس تجارب حاصل از سه کشور مورد بررسی و به خصوص تدریس مبتنی بر تامل در تمامی دروس تربیت معلم و سنجش آموخته‌‌ها مبتنی بر اندیشیدن پیشنهاد می گردد.

Keywords